- Eski Yahudi tapınağının amacı
neydi? Çıkış* 25:8
Aralarında
için bana
kutsal bir yer yapsınlar.
NOT: Daniel 8:14’deki Tapınak
kavramını yorumlarken Daniel’in ‘Tapınak’tan
ne anladığını açıkça bilmeliyiz.
- Eski Ahit’te Tapınak nasıl
adlandırılıyordu? Çıkış* 26:1
Tanrının .
NOT: Allah İsrailliler’den
Kendisi i çin bir konut yapmalar ını istediğinde, İsrailoğulları
çölde göçebe idiler. Taşınabilen, çadırdan bu
Tapınağın şekli ve yapılışı Çıkış*
25’ten 40. bölümlere kadar ayrıntılarıyla
anlatılmıştır.
Eski Ahit’in Tapınağı üç
bölümden oluşuyordu:
- Avlu
- Kutsal Yer
- En Kutsal Yer
Bu bölümlerinin her birinin
kendine has bir dekoru vardı:
Avluda yakmalık sunu sunağı ve
yıkanma kazanı vardı.
Kutsal Yer’de üzerinde kutsal
ekmek sunulan masa, yedi kollu şamdan ve buhur
sunağı bulunuyordu.
En Kutsal Yer’de ise içinde On
Emir’in yazılı olduğu levhalar bulunan Ahit
Sandığı vardı. Sandığın, Bağışlanma
Kapağı (İngilizce’de: Merhamet Kürsüsü) adı
verilen ve Yasa’yı örten altından bir kapağı
vardı. Tek parçalık bir eşyada biraraya getirilen
Merhamet ve Yasa Allah’ın merhametinin ve
adaletinin nasıl birleştirildiğine işaret eder.
Merhamet Kürsüsünün üzerinde iki keruv,
keruvların arasında ise Allah’ın yeryüzündeki
varlığını ifade eden Şakina’nın izzeti
bulunuyordu.
Avlu Tapınak
/--------------------------------------------------------------/
/ Kutsal ye En Kutsal yer /
/ /---------------------------/ /
/ /- ---/ / (Ş) / / /
/ YSS / (YK) (BS) / &*& / /
/ /-----/ / / /AS/ / /
/ / (KE) / / /
/ /---------------------------/ /
/ /
/--------------------------------------------------------------/
- Eski İsrail’de bir kimse
günahlarının bağışlanmasını dilediğinde
tapınağa ne getirmeliydi? Levililer 5:6
Bir
NOT: Tapınak, günahların
bağışlandığı yerdi. Tapınaktaki düzen,
günahın günahkar kimseden alınmasıyla (ya da
bağışlanmasıyla) ve bu günahın ve sonucunun
(ölüm) bedele (kuzu) geçirilmesiyle ilgiliydi.
Günahkar kişi ellerini kuzunun başının üstüne
koyup günahlarını itiraf ederdi. Sonra da kuzuyu
Yakmalık Sunu Sunağının yanında öldürürdü.
Kuzunun kanı Kutsal Yer’deki Buhur Sunağının
yanındaki perdenin önünde serpilirdi. Bu şekilde,
günahların bağışlanması sembolik olarak
Tapınakta kaydedilmiş olurdu. Allah’ın konutu
böylece Kendi halkının günahlarıyla pisletilmiş
olur ve temizlenmeye ve düzene konulmaya gereksinim
duyardı.
Bu kurban işlemleri günahkarlar
tarafından her gün devam ettirilirdi, bu yüzden
“günlük” sunular olarak adlandırılırdı.
TAPINAĞI
KİM TASARLADI?

- Tapınağı tasarlayan Musa
mıydı? Çıkış* 25:9, 40
Her şeyi sana dağda gösterilen göre yapmaya
dikkat et.
NOT: Musa Eski Ahit’in
Tapınağını icad etmedi, onu Allah’ın kendisine
Sina Dağı’ndayken gösterdiği örneğe göre
oluşturdu. Tapınağı tasarlayan Allah’ın
kendisiydi.
- Musa’nın tapınağının
örneği neydi? İbraniler 8:5
Bunlar örneği ve gölgesi olan
tapınakta hizmet ediyorlardı.
NOT: Musa tapınağını Göksel
Mabed’in örneğine göre yapacaktı.
- Kutsal Kitap’ta kaç Tapınak
vardır? İbraniler 8:1-5
Kutsal yerde, değil, kurduğu asıl tapınma çadırında
görev yapan....
NOT: İbraniler’e mektubun
yazarı açıkça iki Tapınağın bulunduğunu
belirtiyor: yerdeki tapınak (Tapınma çadırı ve
ardından gelen bütün tapınaklar) ve Göksel
Tapınak. Bunlardan biri Rab tarafından (göksel
tapınak), diğeri ise Musa tarafından (yerdeki
tapınak) kurulmuştu.
İSA
TAPINAK DÜZENİNİ YERİNE GETİRİYOR

Tapınağın üç bölmesi –
avlu, kutsal yer ve en kutsal yer –kurtuluş
planındaki üç aşamaya işaret eder. Başka bir
deyişle, İsa’nın görevinin bir aşaması avlu
ile, ikinci aşaması kutsal yer ile, üçüncü
aşaması ise en kutsal yer ile örneklenmiştir.
- İsa’nın görevinin hangi
aşaması avludaki işlerle örneklenmişti? İbraniler
9:26; Yuhanna 1:29
Oysa
Mesih, kendisini bir kez ederek günahı ortadan
kaldırmak için çağların sonunda ortaya çıktı.
“İşte, dünyanın günahını ortadan kaldıran
Tanrı !”
NOT: İsa, Golgota’nın
haçındaki ölümüyle Eski Ahit Tapınağının
avlu görevini yerine getirdi. Günahkarın kurbanı,
yani Allah’ın kuzusu oldu. Bundan böyle
insanların günahlarını itiraf ederlerken kuzu
kurban etmeleri gerekmiyor. Allah’ın Kuzusu olan
İsa bizim günahlarımız için öldü. Avlu,
İsa’nın kurbanlık görevini örnekliyor.
Tapınak, Allah’ın kurtuluş planının grafik
sunumudur.
- Göksel Tapınağın başkahini
kimdir? İbraniler 4:14
Tanrı
Oğlu .
NOT: Yerdeki tapınağın Eski
Ahit’in sembolik törensel sistemine göre hizmet
eden dünyasal kahinleri vardı. Ancak göksel
Tapınakta tek bir kahin, İsa Mesih vardır. O
yalnızca ‘Tanrı’nın Kuzusu’ değil, aynı
zamanda da Başkahinimizdir.
- İsa kutsal yer’deki görevi
nasıl yerine getiriyor? İbraniler 9:24
Çünkü Mesih, ... yapılan kutsal yere
değil, ama şimdi için Tanrı’nın önünde
görünmek üzere asıl girdi.
NOT: Yükselişinin ardından İsa,
Allah’ın önünde bizim için görünmek üzere
göksel Tapınağın kutsal yerine girdi. Biz
günahkarlar günahlarımızı itiraf edip
İsa’nın ölümü ve dirilişini kendimize ait
olarak kabul ettiğimizde, gökte İsa
günahlarımızın bağışlandığını kendi
kanıyla yazmaktadır. Bu yüzden Göksel Mabed
günahlarımızla kirlenmekte ve temizlenmeye
ihtiyaç duymaktadır.
Avlu Tapınak
/--------------------------------------------------------------/
/ Kutsal ye En Kutsal yer /
/ /---------------------------/ /
/ /- ---/ / (Ş) / / /
/ YSS / (YK) (BS) / &*& / /
/ /-----/ / / /AS/ / /
/ / (KE) / / /
/ /---------------------------/ /
/ /
/--------------------------------------------------------------/
İsa’nın ölümü İsa’nın yaşamı Tapınağın
Temizlenmesi
Avlu İsa’nın kurban edilmesini,
kutsal yer ise arabuluculuk görevini örnekler.
Kurban sunağı İsa’nın ölümünü temsil eder;
buhur sunağı ise bağışlanmayı kabul
ettiğimizde kendimize ait saydığımız İsa’nın
hayatıdır. Günahkar insan İsa’nın ölümüyle
Allah’la barıştırılır, yaşamı ile ise
kurtarılır.
- Elçi Pavlus kişilerin Allah’la
doğru bir ilişkiye nasıl getirildiğini belirtir? Romalılar
5:10
Çünkü... Oğlu’nun
sayesinde O’nunla barıştıksa, ... Oğlu’nun
kurtulacağımız çok daha kesindir!
NOT: İsa’nın görevinin bu iki
aşaması, Tapınak’ta önceden bildirildiği gibi
İsa tarafından tamamlanmıştır. O, insanları
Allah’la doğru ilişkiye getirebilecek tek
Kişidir.
- Yeni Ahit döneminde Allah’la
insanlar arasında kaç aracı vardır? 1
Timoteos 2:5
Çünkü Tanrı ve
Tanrı ile insanlar arasında aracı vardır. O da insan
olan ... ’dır.
NOT: Yeni Ahit döneminde dünyasal
bir kahinlik sistemine gerek yoktur. İsa haçta
ölüp dirildikten sonra, Başkahinlik görevi resmen
başlamıştır. Bu yüzden, Allah ve insan arasında
İsa’dan başka bir aracı yoktur.
KEFARET
GÜNÜ

Avlu ve Kutsal Yer’deki görevler
her gün sürerken, En Kutsal Yer’deki görev
yılda yalnızca bir kez yapılıyordu. Bu yüzden
birinci görevler “günlük” olarak bilinirken,
ikincisi “yıllık” olarak adlandırılıyordu.
En Kutsal Yer’deki Kefaret Günü işleri
İsa’nın görevinin üçüncü ve son aşamasını
örnekler. Şimdi eski İsrail’in günlük
hayatında en ciddi yeri tutan bu kutsal günün
olaylarını inceleyelim.
- Kefaret Günü’nde Tapınak’ta
ne oluyordu? Levililer 16:29, 30
RAB’bin huzurunda bütün
günahlarınızdan .
NOT: Kefaret Günü’nün amacı
hem günahkarı, hem de Tapınağı arındırmaktı.
Tapınağın arınması, en kutsal yerde yapılan
görev yoluyla gerçekleşiyordu.
- Kefaret Günü’nde kaç keçi
seçiliyordu? Levililer 16:5
- Bu iki keçi kimin içindi? Levililer
16:8
NOT: Birinci keçi Rab’be kurban
edilmesi için, diğeri ise çöle salınıp
Azazel’e gönderilmesi içindi. Azazel
Şeytan’ın diğer bir adıdır. Bu yüzden, bu
özel günde biri Rab için, diğeri Şeytan’ı
temsil etmesi için iki keçi seçiliyordu.
- Rab’bin keçisine ne
yapılıyordu? Levililer 16:9
Günah olarak sunacak.
NOT: Rab’bin keçisi yakılan
sunular sunağı üzerinde kurban ediliyordu.
- Kahin Rab’bin keçisinin kanını
nereye serpiyordu? Levililer 16:15
Bağışlanma üzerine
NOT: Bağışlanma Kapağı
(Merhamet Kürsüsü) En Kutsal Yer’de bulunuyordu.
(bunun her yıl baş kahinin En Kutsal Yer’e
girdiği tek zaman olduğuna dikkat ediniz.) Kan,
Buhur Sunağı yerine Ahit Sandığı’nın kapağı
üzerine serpiliyordu.
- Rab’bin keçisinin kanının
Bağışlanma Kapağı üzerine serpilmesi,
Tapınağın hangi bölümünün arındırılması
içindi? Levililer 16:16
Yer.
NOT: Kutsal Kitab’ın yeni
Türkçe çevirisinde bu kelime yanlış
çevrilmiştir. Tercümanlar orjinal İbranice
metinde olmayan “En” kelimesini eklemişlerdir.
Eski çeviride doğru olarak “mukaddes (kutsal)
yer” şeklinde belirtilmiştir. (Bu yüzden Kutsal
Kitab’ın değişik tercümelerini
karşılaştırmak her zaman önemlidir. Dileyen
karşılaştırmak için İngilizce KJV ve RSV tercümelerine
başvurabilir). Başkahinin en kutsal yerde
bulunduğuna, ancak kutsal yer için kefarette
bulunduğuna dikkat ediniz.
- Kutsal Yer niçin
arındırılmalıydı? Levililer 16:16
İsrail halkının , , bütün
günahlarından arındıracak.
NOT: Başkahinin En Kutsal Yere
girmesinin sebebi Kutsal Yeri, bütün yıl boyunca
yapılan görevler vasıtasıyla
İsrailoğulları’nın oraya geçirilen
günahlarından arındırmaktı.
- Tapınağın arındırılması işi
tamamlandıktan sonra sağ kalan keçiye ne
yapılıyordu? Levililer 16:20, 21
Tapınağın kutsal yerinden aktarılan
günahlar canlı keçinin başı üzerinde itiraf
ediliyor ve keçi gönderiliyordu.
NOT: Lütfen günah keçisinin hiç
bir zaman öldürülmediğine dikkat edin.
Şeytan’ın keçisi öldürülmüyordu. Yalnızca
İsa günahın cezasını (ölüm) yüklenir. Canlı
keçi sahneye ancak Tapınak görevleri
tamamlandıktan sonra -- kurtarılış işi
bitince!-- girer. Bu şekilde günahın Tapınaktan
kaldırılması Tapınak görevlerinin son
aşamasıdır. Bu tören basit bir şekilde, günahta
Şeytanın son sorumlu etken olduğunu gösterir.
İsa’nın günahı tapınaktan
kaldırması için bir yargılama işlemine ihtiyaç
duyuluyordu. Bu yüzden bu görevler eski
İsrail’de hesap günü olarak biliniyordu. Bu gün
İsrail tarihinde en önemli kutsal gündü, çünkü
İsrailliler günahlarının Tapınaktan
kaldırılacağını biliyorlardı.
ÖZET

Tapınak bize İsa’nın
görevindeki üç aşamayı örnekler:
- Çarmıhta tamamlanan
kurbanlık görevi.
- Göğe yükselip Baba’nın
sağ yanına oturduğunda başlayan ve ikinci
kez gelişine değin sürecek olan
arabuluculuk görevi.
- Günahın kaldırılmasıyla
ilgili olan son yargılama görevi, En Kutsal
Yer’deki görevi olan göksel Tapınağın
arındırılmasıyla örneklenmiştir. Bu
yüzden Tapınağın arındırılması
İsa’nın göksel Tapınak’taki son
yargılama görevine işaret eder.
- İsa görevinin son aşaması olan
göksel Tapınağın arıtılması işini ne zaman
gerçekleştiriyor? Daniel 8:14
günün sonunda.
NOT: 1844’te başlayan 2300
günden sonra, İsa görevinin son aşamasına,
yargılamaya başladı. Bu yargılama üç nedenden
dolayı İsa’nın ikinci gelişinden önce
gerçekleşmelidir:
a. Yargılamanın ancak İsa
dönmeden önce gerçekleşmesi mantıklıdır,
çünkü İsa insanlara ödüllerini verip onları
cennete götürdükten sonra nasıl yargılayabilir?
b. Yahudi tapınağındaki Kefaret
Günü hizmetinde, bir kişi itiraf etmediği bir
günahı olduğunu farkederse, aynı gün Tapınağa
geri dönüp günahını itiraf edebilir ve günah
tapınağa gönderilip o günde kaldırılabilirdi
(Levililer 16:4, 23-25). Bu, İsa’nın görevinin
son aşaması sürerken de günahkarların
merhametten yararlanabileceğini gösterir.
c. Kefaret Günü’ndeki
hizmetlerin ardından canlı keçi çöle
salınıyordu. Daha sonraki derslerimizde, Vahiy 20.
bölümde bildirildiği gibi Şeytan’ın,
İsa’nın ikinci gelişinin ardından 1000 yıl
süreyle ıssızlığa gönderileceğini göreceğiz.
Şeytan ıssızlığa terk edildiğinde yargılama
olup bitmiştir. 12. derste 1844 yılında başlayan
bu yargılamayla ilgili daha fazla ayrıntılı bilgi
göreceğiz.
Bu yüzden, İsa 1844 yılından
beri Yahudi Tapınağı’nda öğretildiği gibi,
görevinin son aşamasını, yani son yargılama
işini yürütmektedir. İsa bu yargılamayı
yürütürken de bizim için aracılık etmektedir,
son yargılama sırasında bile Kutsal Yer’deki
görevine devam etmektedir. Başkahinimiz yalnızca
Yargıcımız değil, aynı zamanda da
Arabulucumuzdur; O bizi savunur (1 Yuhanna 2:1).
- Eski Tapınak düzeninde bizim
için resimlenen bu şaşırtıcı kurtuluş
tasarısı hakkında ne düşünüyorsunuz?